Ana səhifə |     Haqqımızda |     Online ödəmə |     Əlaqə
  

Terefdar.Az

Şikayətinizi bizə yazın
Xəbərlərinizi bizə göndərin
WhatsApp: (+994) 55 895 11 55

Rusiya hərbi xərclərdə Hindistandan geri qalır və dünya üzrə ilk beşlikdən çıxıb –Təhlil

Rusiya hərbi xərclərdə Hindistandan geri qalır və dünya üzrə ilk beşlikdən çıxıb –Təhlil
yüklənir...

Gerrik Ponse
Le Point (Fransa), 13.12.2016


IHS Markit şirkətinin illik hesabatında iddia olunur ki, 2016-cı ildə dünyada müdafiə xərclərinin ümumi həcmi 1,57 trilyon dollara çatmaqla xeyli artıb. ABŞ və Avropanın büdcəsi cüzi artdığı halda ən böyük artımı Asiya və Baltikyanı nümayiş etdirir. Rusiya Səudiyyə Ərəbistanı və Hindistanı irəli buraxaraq liderlər beşliyindən çıxıb. Fransa da tezliklə onu arxada qoymalıdır.

Payına ümumdünya hərbi məsrəflərinin 99%-nin düşdüyü 105 ölkənin müdafiə xərclərini diqqətlə araşdırmış IHS Markit şirkətinin analitikləri hesab edir ki, 2015-ci il büdcələrin azalmasına son qoysa da, 2016-cı il “müdafiə xərclərinin artım onilliyinin başlanğıcı ilə” əlamətdar olub.

NATO, Avropa və Rusiya

Avropada müdafiə xərcləri az artıb. Böyük Britaniya (üçüncü yer, 53,8 milyard dollar), Fransa (yeddinci yer, 44,3 milyard dollar) və Almaniya (doqquzuncu yer, 35,8 milyard dollar) reytinqdə əvvəlki yerlərini saxlayıb. Halbuki NATO ölkələrinin ümumi büdcəsi 2010-cu ildən bəri ilk dəfə çoxalıb.

AB-yə üzv ölkələr ümumilikdə 219 milyard dollarlıq nişanəyə yetişib ki, bu da Amerika hərbi büdcəsinin üçdə birindən və Çininkindən bir qədər çoxdur. IHS Markit-də əmindirlər hər necə olur-olsun, durum dəyişiləcək: “2020-ci ilə doğru Çinin müdafiə büdcəsi AB büdcəsini keçəcək, o zaman bu, uyğun olaraq 232 və 230,4 milyard dollar təşkil edəcək” (Brexit perspektivinə baxmayaraq proqnoz Britaniya büdcəsini ehtiva edir).

Fransa hərbi xərcləri (hazırda NATO direktivinə uyğun olaraq ÜDM-in 2%-i nişanəsindədir) əvvəlki səviyyədə qalacaq və yaxud ÜDM planında payı bir qədər azalacaq, lakin mütləq kəmiyyətlərdə Fransa iqtisadiyyatının gözlənilən artımı ilə bağlı çoxalacaq.

Ən hiss olunacaq artım Krımın ilhaqının əsil psixoloji zədə olduğu Baltikyanında müşahidə olunur. Analitiklər hesab edirlər ki, Ukrayna böhranının başlanması ilə ən yaxın iki ildə silah alışı daha 100% artacaq. 2005-ci ildə bölgə ölkələrinin müdafiə büdcəsi 930 milyon dollar təşkil edirdisə, 2020-ci ilə doğru 2,1 milyar dollara qədər artacaq.

ABŞ 622 milyard dollar nəticə (dünyadakı bütün hərbi xərclərin 40%-i) ilə hamını xeyli arxada qoyur. IHS Markit-də qeyd edirlər ki, “ABŞ 11 sentyabrdan bəri müdafiəyə 9, 35 trilyon dollardan çox xərcləyib”. Donald Trampın seçilməsi (Hillari Klintonun açıqlamalarına uyğun olaraq) büdcədə cüzi azalma haqda proqnozları dəyişdirib, çünki yeni prezident işarə vurub ki, xərcləri artırmağa hazırlaşır.

Rusiyada isə 1990-cı illərdən bəri ilk dəfə hərbi büdcənin ixtisarı müşahidə olunur: 51,8-dən 48,4 milyard dollara qədər. Nəticədə reytinqdə dördüncü yerdən altıncı yerə yuvarlanıb. IHS Markit güman edir: “Gözləyirik ki, Rusiya büdcəsi 2017-ci ildə daha da azalacaq və fransızlara onu ötmək imkanı verəcək”.

Asiya-Sakit okean bölgəsi

Asiya-Sakit okean bölgəsində müdafiə büdcələri xeyli artıb, özü də məsrəflər təkcə ərazini müdafiə vasitələrinə deyil, qoşunların yerləşdirilməsi vəsaitlərinə də toxunur. Başlıca narahatlığı Çini əhatə edən dənizlərdəki gərginlik doğurur və məsrəflərin əksər maddələri bu zonanı çevrələyən ölkələrin hərbi-dəniz və hərbi-hava imkanlarının genişləndirilməsinə yönəlib.

Sözsüz ki, Çin bölgənin lokomotividir və 191,8 milyard dollar nəticə ilə reytinqdə ikinci yerini saxlayır (tam bir vahid kimi AB nəzərə alınmasa). IHS Markit-in proqnozlarına görə, bu tendensiya saxlanacaq, rəqəmlər on il ərzində iki dəfə çoxala bilər.

Yaponiya onillik ixtisardan sonra məsrəfləri yenidən artırmağa başlayıb, amma analitiklər qeyd edirlər ki, “büdcə məhdudiyyətləri hələ də güclüdür”. Yaponiya hökuməti həcmdə Çinlə bəhsə girişə bilməz və buna görə də hər bir dolların səmərəli istifadəsinə xüsusi göz qoyur.

Hindistan 2016-cı ildə reytinqdə dördüncü yeri tutmaqla Rusiya və Səudiyyə Ərəbistanını geridə qoyub. IHS Markit-də hesab edirlər ki, “Hindistan ən yaxın iki ildə Böyük Britaniyanı keçib üçüncü yeri tutacaq”. Əgər büdcə artımı bu yaxınlaradək ölkədə əməyin dəyərinin yüksəlişi ilə bağlıydısa, hazırda ekspertlər düşünürlər ki, yeni genişlənmələr avadanlığın modernləşdirilməsi ilə əlaqəli olacaq ki, bu da Hindistanı “silah tədarükçüləri üçün əsas bazar edəcək”.

Yaxın Şərq

Neft qiymətlərinin düşməsi Fars körfəzi ölkələrinin müdafiə xərclərinin artmasına zərbə olub və bölgə 2012-2014-cü illərdə malik olduğu ən sürətlə inkişaf edən silah bazarı statusundan məhrum olub. Bununla belə, Qətər və Küveytin hərbi xərcləri xeyli artım nümayiş etdirib.
strateq

Teqlər:
yüklənir...

XƏBƏR LENTİ

24.05.2017

Rus ekspert İrəvanı Bakıya qarşı böyük savaşa çağırdı - Şok

24.05.2017

Əli Abbasova yeni vəzifə verildi

24.05.2017

“Britaniya hakimiyyəti terror aktına heç təəccüblənmədi” - Qərb mətbuatı

24.05.2017

Stalinin nəvəsi 75 yaşında öldü

24.05.2017

İstanbulda genişmiqyaslı əməliyyat

24.05.2017

22 nəfərin ölümünə səbəb olan terrorçu Mançesterdə bir neçə ünvanda yaşayıb

24.05.2017

Qərb anlamır ki, düşməni Rusiya deyil - Zaxarova

24.05.2017

Əli Həsənovun siyasi portireti

24.05.2017

“Beynəlxalq Bank 2018-ci ildən tez özəlləşdirilməyəcək” - Samir Şərifov

24.05.2017

Vüqar Səfərlidən jurnalistlərə veriləcək mənzillərlə bağlı - "Qardaşıma da güzəşt etməyəcəm"

23.05.2017

İs­la­mia­da Azər­bay­ca­nın iq­ti­sa­di, id­man və si­ya­si ta­ri­xin­də han­sı iz­lə­ri sal­dı...

23.05.2017

ABŞ prezidenti: “İran nüvə silahına malik olmayacaq”

23.05.2017

Azərbaycanlı gənc qubernator müavini oldu

23.05.2017

"Ceyms Bond" vəfat etdi

23.05.2017

Tarif Şurasından yeni qərar

23.05.2017

Avropada yeni münaqişə ocağı: Kataloniya İspaniyadan ayrılmaq istəyir

23.05.2017

Türkiyədə suriyalılardan ibarət 10 minlik ordu qurulur

23.05.2017

Manat nə vaxt ucuzlaşa bilər?

23.05.2017

Trampın Qüds səfəri və Yaxın Şərqdə yeni planlar

23.05.2017

“Ermənistan Azərbaycan torpaqlarını işğal edib” - ABŞ-ın keçmiş səfiri (MÜSAHİBƏ)

23.05.2017

281 milyon manat hara xərclənib? - Rəsmi məlumat

23.05.2017

"Bir daha gördük ki, xalqımız, cəmiyyətimiz birdir" - İlham Əliyev

23.05.2017

"Qarabağ münaqişəsi siyasi yolla həll olunmalıdır" - Mogerini

23.05.2017

Azərbaycan prezidenti Britaniya baş nazirinə başsağlığı verib

23.05.2017

ABŞ prezidenti Fələstindədir

23.05.2017

Türkiyə millisinin futbolçusu saxlanıldı

22.05.2017

Türkiyə ABŞ-a nota verib

22.05.2017

Nazir prezidentin çıxışı zamanı yatdı - VİDEO

22.05.2017

Almaniyadakı azərbaycanlılar Putinə müraciət etdi

22.05.2017

İrəvanın xəstə təfəkkürü: "Güc tətbiqi mehribançılığı"

22.05.2017

Ermənilər 28 mayda Bakıya qarşı təxribat hazırlayır

22.05.2017

Ərdoğan: “Fövqəladə vəziyyət rejimini ləğv etməyəcəyik”

Bütün Xəbərlər

FaceBook